allmalta.com - Ahbarijiet mill-Awstralja

It-Tnejn, 28 ta' Jannar 2008

Aħbarijiet
mill-Awstralja

ma' Lawrence Dimech OAM J.P.
Għal aktar aħbarijiet mill-Awstralja aqraw The Maltese Herald
li tohroġ fl-Awstralja kollha kull nhar ta' Tlieta.

Malti ieħor jagħmilna unur

Ktibt fit-tul dwar l-għoti ta’ unuri mill-Gvern Malti fejn jidħlu l-Maltin li jgħixu barra mix-xtut Maltin. Nafu sewwa kemm huma attivi l-Maltin fl-Awstralja mhux biss fost il-komunità tagħna iżda f’ħafna oqsma oħra tal-komunità ġenerali. Ma tkun l-ebda sorpriża għalhekk meta nisimgħu li xi Maltin ingħataw għarfien minn istituzzjonijiet kemm tal-Gvernijiet Lokali, Statali jew Federali. F’Jum l-Awstralja jiġu mħabbra l- ogħla unuri li l-Gvern jista’ jagħti liċ-ċittadini tiegħu. Fl-unuri Order of Australia ta’ dis-sena nittamaw li jkun hemm membri tal-komunità Maltija ukoll.

Għadni kemm irċevejt l-aħbar li wieħed mill-aktar membri attivi tal- komunità Maltija f’Melbourne, Lewis Stafrace ġie magħżul bħala wieħed mill-Brimbank City Council Non-Residents of the Year. Dan l-għarfien ġie mgħoti lil Lewis fl-okażjoni li l-Kunsill jorganizza waqt il-festi ta’ Jum l-Awstralja. F’din l-okażjoni li saret fil-Village Cinema Complex Market Place f’Sunshine kien hemm ukoll ċeremonja fejn saru 250 ċittadin ġdid Awstraljan. Is-Sindku ta’ Brimbank City Council, Cr Sam David JP diġà kien feraħ lil dan il-Malti għall-kontribut enormi tiegħu lejn il-komunità għal ħafna snin.

Lewis Stafrace wasal l-Awstralja mal-vapur Asturias f’Novembru 1949. Huwa twieled fuq il-Palma l-belt Valletta u żżewweġ lil Maria Grima u għandhom tlett ibniet.

L-istorja dettaljata ta’ dan il-Malti dalwaqt tidher fil-ktieb il-ġdid li se joħroġ bl-isem ta’ “Telqu lejn għonq it-Triq”. Il-ktieb li

Jidher Lewis Stafrace fuq ix-xellug flimkien mal-President tal-Green Gully FC ta' Melbourne, Charles Farrugia u s-sinjura Stafrace.

jħares lejn il-ħajja bikrija fl-Awstralja ta’ madwar 33 emigrant Malti huwa l-istorja ta’ l-emigrazzjoni spjegata mill-istess emigranti stess.

Lewis Stafrace għandu involviment qawwi f’ħafna sferi tal- komunità kemm fil-purċissjoni tal-Ġimgħa l-Kbira, il-qasam sportiv fejn kien FIFA referi, il-baned Maltin u ż-żewġ klabbs tas-soccer Maltin f’Victoria.

Ħarsa lejn Tasmania

Il-ġimgħa l-oħra tajna ħarsa lejn l-iStat ta’ Queensland u fejn qegħdin jgħixu l-Maltin. Din il-ġimgħa l-ħabib tagħna Mark Caruana, f’The Maltese Herald ikompli jagħti ħarsa, din id-darba lejn Tasmania, dik il-gżira fil-qiegħ tal-lvant ta’ l-Awstralja u jikkonkludi li f’din l-isola hemm kważi ħames darbijiet b’dixxendenza Maltija milli Maltin li twieldu Malta. Jiġifieri hemm 117 li twieldu Malta u 555 li qalu li għandhom dixxendenza Maltija. Hemm biss 27 li qalu li jitkellmu bil-Malti.

20% tal-Maltin f’Tasmania twieldu Malta u emigraw qabel 2001. F’dawn l-aħħar sitt snin ma kien hemm l-ebda żjieda u iktar dħul ta’ Maltin f’Tasmania.. 80% jiġifieri 555 huma mwielda fl-Awstralja jew għandhom dixxendenza Malta.

Meta niġu għal dawk li jitkellmu bil-Malti sibna li hemm biss ħamsa fil-mija li jitkellmu bil-lingwa tagħna fid-dar. L-iktar li nsibu Maltin hu f’Hobart, li hija l-belt kapitali ta’ Hobart u mbagħad fil-LGA ta’ Clarence, Launceston. Ninnutaw li l-Maltin huma mqassma f’ħafna naħat u mhux kongregati fi ftit postijiet biss.

L-eta’ u l-ġerrejja taż-żwiemel

Kemm-il darba nidħlu fid-dibattitu dwar l-eta ta’ l-atleti li huma prominenti fl-isports. Kemm-ildarba ngħidu li jew għandhom żgħar jew bolqu, daħlu fi-żmien. Fl-isfera tal-ġerrejja taż-żwiemel insibu joki Malti li fl-eta ta’ 41 sena jista’ jiġi diskritta bħala “avvanzat fl-eta” Des OKeefee tal- Victorian Jockeys’ Association jgħid li l-Awstraljani huma l-iktar pajjiż fid-dinja li tinkwethom l-eta fl-isports. Huwa qal li ma jistgħax jifhem kif fil-kultura sportiva Awstraljana, l-atleta għandu l-use- by date. Huwa jfakkar li Scobie Breasley rebaħ id-Derby Ingliż meta kellu 52 sena. Lester Piggot baqa’ jirbaħ tiġrijiet sa ma’ kellu 57 sena.

F’Melbourne għandna lil Darren Gauci li rebaħ 133 tiġrija Group 1 iżda qiegħed isibha diffiċli flimkien ma’ ġerrejja oħra biex jirkbu iktar żwiemel tajbin. Darren Gauci jinsisti li għad għandu l- ħerqa, l-abbiltà’ u għadu fl-aqwa tiegħu fiżikament daqs kemm kien għoxrin sena ilu. Huwa qal “meta tagħlaq 40 sena donnok ħbatt mal-ħajt, f’partijiet oħra iktar ma jkollok esperjenza iżjed aħjar, iżda mhux għall-ġerrejja. Il-ġerrej Malti għad għandu ħafna talbiet biex jikkompeti iżda mhux qed jiġi mgħoti żwiemel tajbin.

Joseph Aquilina

Sparixxa wara li ħareġ mill-ħabs

Michael Grech

Raġel b’isem Malti li għadu kemm serva sentenza fil-ħabs għax qatel lil martu sparixxa u hemm possibbiltà li ġie maqtul. Ħadd għadu ma lemaħ lil Michael Grech ta’ 47 sena minn mindu telaq mid-dar tiegħu f’St Albans f’nofs Novembru. Grech ġie meħlus mill-ħabs wara li serva sentejn. L-imħallef O’Bryan fil-Qorti Suprema fl1993 kien qallu li b’intenzjoni kien daħħal ħames skrataġġ fl-ixkubetta u spara lejn martu mill-qrib ħames darbiet biex ikkawżala ħafna ġrieħi. Il-qtil ma kienx premeditat iżda kien hemm bintu ta’ 11-il sena fid-dar meta twettaq.

Kemm ilu li ħebb ma missx il-flus li kellu fil-bank u l-anqas għamel użu mill-credit card u t-telefon ċellulari. Il-pulizija ddiskrivit li Grech bħala pensjonant li kien qiegħed jaħdem man-neputi li hu bennej. It-tifla tiegħu qalet li missierha kien ħalla l-passat warajħ u hu jħobb il-familja. Mhux is-soltu tiegħu li jagħmel hekk għax dejjem iżomm kuntatt magħha.

Fil-qosor

Joe Mallia li kien sindku ta’ Broadmeadows miet ftit ilu fl-eta ta’ 84 sena. Huwa twieled f’Vittoriosa. Fl-1983 Joe Mallia beda karriera ta’ 11-il sena bħala kunsillier jirrappreżenta l-Ward ta’ Fawkner u serva bħala Sindku fl-1987 u 1990. Huwa kien ilu jattendi l-knisja ta’ St Mark f’Fawkner għal dawn l-aħħar 46 sena. It-tifel tiegħu jiddiskriviħ bħal persuna umli ħafna li kien jiddejjaq jitkellem fil-pubbliku. Huwa kien miżżewweġ lir-Rita u għandhom żewġt itfal Moira u David. Joe Mallia emigra lejn l-Awstralja minn Malta fl-1959 u kien jirrappreżenta lil Labor Party bħala kunsillier u fl-1984 sar Justice of the Peace.

L-Imħallef Susan Cohan fil-Country Court ordnat lil Joseph Chetcuti ta’ 31 sena jiġi mogħti s-somma ta’ $537,965 minn Connex li huma ditta privata li topera il-linji tal-ferrovija iżda l- kumpanija ddikjaraw immedjatament li se jappellaw mid-deċiżjoni tal-Qorti. Joseph Chetcuti ma

Joe Mallia

tħallix jirkeb il-ferrovija wara li qasam żewġ linji tal-ferrovija illegalment u qabeż il-ħajt. Huwa waqa’ u kiser il-pala t’idu. L- Imħallef ddeċidiet li żewġ spetturi tal-ferrovija ma għamlux dmirhom skond il-liġi meta ppruvaw iżżomuħ. Il-kumpanija Connex qed jinsistu li Chetcuti beżaq f’wiċċ il-ħaddiema, kiser il-liġi darbtejn u weġġa’ meta pprova jaħrab mill-ispetturi li kellhom biċċa xogħol iebsa biex jikkontrollawħ. L-avukat ta’ Joe Chetcuti qal li l-klijent tiegħu sab ruħu f’biża li jitlef ħajtu hekk kif ġie affrontat mill-ispetturi ta’ Connex.